غزیده2-جَمالِ، چِهرهِ تأییدْ، شِیخ اَبُواِسحاقْ کهِ مُلَکْ دَر قَدَمَش زِیبْ بوستانْ گیرَد(زنده رود باغکاران)

2-جَمالِ، چِهرهِ تأییدْ، شِیخ اَبُواِسحاقْ کهِ مُلَکْ دَر قَدَمَش زِیبْ بوستانْ گیرَد(زنده رود باغکاران)

920تعداد نمایش:
1394/04/01تاریخ:
در ارزیابی های گذشته براورد شده بود غزل 117 برای شجاع شکست خورده و به کرمان گریخته است و لی وقتی آنرا با معیار غزیده می سنجم بنظر می رسد برای اسحاق شکست خورده و به اصفهان گریخته و در کنار زاینده رود در فضای سبز باغکاران نشسته و حافظ بر جای مانده در شیراز و گرفتار به بلای امیر مبارزالدین محمد مظفر سروده است.
غزل117سودی  1-دوش آگهی ز یار سفر کرده داد باد  من نیز دل به باد دهم هر چه باد باد
 2-  کارم بدان رسید که همراز خود کنم  هر شام برق لامِع وهَر بامـداد باد
 3-  در چین طره تو دل بی حفاظ مـن  هرگز  نگفت مسکن مالوف یاد بـاد
 4-  امروز  قَدَر پند عـزیزان  شناختم  یا رب رَوان  ناصِح ما از او شاد باد
 5-  دلخون شدم به یاد توهَـرگه که در چـم  بند قبای غنچه گل می گشاد بـاد
 6-  طـرف کلاه شاهیت آمد بـخاطـرم  آنجا که تاج بر سر نرگس نـهاد بـاد
 7-  از دست رفته  بود وجود ضعیف من  صبحم به بوی زلف توجان باز دادباد
 8-  حـافظ نـهاد نیک تو کامت بر آورد  جانها  فدای مردم نیکو نـهاد باد
در غزل 117 چنین بنظر می رسد پیکی از اصفهان به شیراز آمده اخباری از اسحاق برای حافظ آورده که می گوید [از دست رفته  بود وجود ضعیف من صبحم به بوی زلف تو جان باز داد باد]و در بیت مقطع می گوید[اسحاق تو نیکو نهاد هستی کامت برآورده خواهد شد].

در غزل 118 اسحاق از شیراز گریخته و به اصفهان که زاینده رود در آنجا جریان دارد رفته و حافظ را که قرار بوده با خود ببرد را نبرده او در شیراز مانده [به بند و بلا مبتلا گشته] [و یاران هم از یاد او فارغند]
غزل118سودی  1-روز وصل دوستداران یاد باد  یاد باد آن روزگاران یاد باد
 2-  کامم ازتلخی غم چون زهر گشت  بانگ نوش شاد خواران یاد باد 10 
 3-  گرچه یاران فارغنداز یاد من  از من ایشان را هزاران یاد باد 11 
 4-  مبتلا گشتم در ین بـند بلا  کوشش آن حق گزاران یاد باد 12 
 5-  گرچه صدرود است درچشمم مدام  زنده رود باغکاران یاد باد 13 
 6-  نیک در تدبیر غم درمانده ام  چاره آن غمگساران یاد بـاد 14 
 7-  راز حافظ بعد از این ناگفته ماند  ای دریغ آن رازداران یاد باد 15 
جمالی که باید [جمالش  آفتاب هر نظر و دل شاهان عالم زیر پر همای زلف شاهین شهر] او باشد جمال الدین شاه شیخ ابو اسحاق 33 ساله است و [حافظ عاشق روی او و دلبستة موی او و به و به جان مشتاق دیدار اوست] و انتظار دارد او هم [در جانِ مشتاقِ حافظ نظر کند]
 غزل119سودی 1-جمالت آفتاب هـر نظر باد  ز خوبی روی خوبت خوبتر بـاد 16 
 2- همای زلف شاهین شـهپرت را  دل شاهان عالم زیر پر بـاد 17 
 3-  کسی کو بسته زلفـت نباشد  چوزلفت درهم و زیر و زبر باد 18 
 4-  دلی کوعاشق رویـت نباشد  همیشه غرقه در خون جگر باد 19 
 5-  بتا چون غمزه‌ات نـاوک  فشاند  دل مجروح من پیشش سپر باد 20 
 6-  چولعل شکرینت بوسه بخشد  مذاق جان من زو پرشکرباد 21 
 7-  مـرا از تـوست  هـردم تـازه عشقی  تو را هر ساعتی حسنی دگر باد 22 
 8-  به جان مشتاق روی تـست حافظ  تو را بر جان مشتاقان نظر باد 23 
شناسه غزیدة زنده رود باغکاران
پیکی از اصفهان به شیراز رسیده اخباری از اسحاق برای حافظ آورده در غزل 117 در جواب می گوید یار سفرکرده! پیک تو آمد اخباری آورد.من در شیراز مانده گرفتار بلای امیر مبارز شده ام و دوستان سابق به او ملحق شده من تنها مانده ام ولی بتو وفادارم و با تمام وجود منتظر بازگشت تو هستم-حافظ
طبقه بندی  غزیدة زنده رود باغکاران
غزیدة [زنده رود باغکاران] اواخر سال 755 ق/732ش/1354 م که اسحاق شکست خورده از شیراز گریخته و به اصفهان رسیده سروده شده است.

                                                         
                        سیاوش ایزدی         WWW.DARHOZOOREKHAJEHAFEZ.COM         فاطمه سهرابی                              
                                       تاریخ 19/05/1394 ش / 24/10/1436 ق /  10/8/2015 م  سه چهارم